Panel Kullanmadan Komut Satırı ile MySQL Veritabanı Yedekleme

MySQL veritabanı yönetiminde, grafik arayüzlü panellerin yanı sıra panel kullanmadan komut satırı araçları büyük esneklik sağlar. Özellikle sunucu ortamlarında veya uzaktan erişimlerde, mysqldump gibi komutlar ile hızlı ve güvenilir yedeklemeler gerçekleştirmek mümkündür. Bu yöntem, veritabanı boyutuna göre optimize edilebilir ve otomasyona uygundur. Makalemizde, adım adım panel kullanmadan komut satırı üzerinden MySQL yedekleme sürecini inceleyeceğiz. Bu yaklaşım, sistem yöneticileri için vazgeçilmez bir beceridir ve veri kaybı riskini minimize eder.

MySQL Yedekleme İçin Temel Hazırlıklar

MySQL veritabanı yedeklemesine başlamadan önce, sunucunuza SSH erişimi sağlamalısınız. Linux tabanlı sistemlerde terminal açarak MySQL servisinin çalıştığından emin olun. Komutla kontrol için sudo systemctl status mysql kullanabilirsiniz. Ardından, veritabanı kullanıcısı ve şifresiyle kimlik doğrulaması yapın. MySQL’e bağlanmak için mysql -u root -p komutunu girin ve şifrenizi sağlayın.

Yedekleme dosyalarının saklanacağı dizini belirleyin, örneğin /backup/mysql. Bu dizini oluşturmak için sudo mkdir -p /backup/mysql komutunu çalıştırın ve yazma izinlerini ayarlayın: sudo chown -R $USER:$USER /backup. Panel kullanmadan komut tabanlı işlemler sırasında, büyük veritabanları için disk alanı kontrolü yapmayı unutmayın. df -h ile mevcut alanı inceleyin. Bu hazırlıklar, sorunsuz bir yedekleme süreci için temel oluşturur ve olası hataları önler. Ayrıca, cron job’lar ile periyodik yedeklemeleri planlayabilirsiniz.

Tam Veritabanı Yedeği Alma Adımları

Tek Veritabanı Yedeği

Tek bir veritabanını yedeklemek için mysqldump aracını kullanın. Temel komut şu şekildedir: mysqldump -u kullanici -p veritabani_adi > /backup/veritabani_adi.sql. Burada ‘kullanici’ yerine root veya yetkili kullanıcı adını, ‘veritabani_adi’ ise yedeklenecek veritabanını yazın. Şifre istendiğinde girin. Bu komut, veritabanının yapısını (CREATE TABLE), verileri (INSERT) ve tetikleyicileri içerir. Komple bir yedek için --routines --triggers parametrelerini ekleyin: mysqldump -u root -p --routines --triggers veritabani_adi > yedek.sql. Yedekleme tamamlandıktan sonra dosya boyutunu ls -lh yedek.sql ile kontrol edin. Bu yöntem, 1 GB’a kadar veritabanlarında saniyeler içinde tamamlanır ve sıkıştırma için | gzip > yedek.sql.gz eklenebilir.

Tüm Veritabanlarını Yedekleme

Tüm veritabanlarını kapsamlı yedeklemek için mysqldump --all-databases -u root -p > tum_veritabanlari.sql komutunu uygulayın. Bu, sistem veritabanlarını (mysql, information_schema) da dahil eder, ancak production ortamlarında hariç tutmak için --databases db1 db2 kullanın. Büyük ölçekli sistemlerde, --single-transaction parametresi tutarlılık sağlar: mysqldump --all-databases --single-transaction -u root -p | gzip > tum.sql.gz. İşlem süresi veritabanı büyüklüğüne göre değişir; örneğin 10 GB’lık bir küme için 5-10 dakika sürebilir. Yedeği güvenli bir konuma taşıyın ve bütünlüğünü md5sum yedek.sql ile doğrulayın.

Seçili Tabloları Yedekleme

Belirli tabloları yedeklemek verimliliği artırır. Komut: mysqldump -u root -p veritabani_adi tablo1 tablo2 > tablolar.sql. Yapıyı hariç tutmak için --no-create-info, veriyi hariç için --no-data ekleyin. Örneğin, sadece verileri almak: mysqldump -u root -p --no-create-info veritabani_adi tablo1 > veri.sql. Bu, raporlama tabloları için idealdir ve dosya boyutunu %70 küçültür. Panel kullanmadan komut ile bu esneklik, kaynak kullanımını optimize eder.

Geri Yükleme ve Otomasyon İpuçları

Yedeği geri yüklemek için önce boş bir veritabanı oluşturun: mysql -u root -p -e "CREATE DATABASE yenidb;". Ardından mysql -u root -p yenidb ile yükleyin. Sıkıştırılmış dosyalar için gunzip -c yedek.sql.gz | mysql -u root -p veritabani_adi kullanın. Büyük yedeklerde --force parametresi hataları atlar. Otomasyon için cron ekleyin: crontab -e ile 0 2 * * * mysqldump --all-databases -u root -pŞİFRE /backup/daily.sql.gz satırını ekleyin (güvenlik için şifreyi .my.cnf'ye koyun).

Panel kullanmadan komut satırı yedeklemeleri, kurumsal ortamlarda standart hale gelmiştir. Düzenli testler yaparak güvenilirliği artırın ve yedekleri birden fazla konuma kopyalayın. Bu pratikler, veri bütünlüğünü korur ve kurtarma süresini kısaltır. MySQL yönetiminde bu beceriyi edinmek, operasyonel verimliliği önemli ölçüde yükseltir.